czwartek, 27 czerwiec 2019 13:10

Wiły wianki nad Uszwicą i rzucały je do wody [ZDJĘCIA]
Galeria zdjęć 

Napisane przez Marek Białka
Wiły wianki nad Uszwicą i rzucały je do wody [ZDJĘCIA] fot. Marek Białka

Po raz kolejny Fundacja Wspierania Aktywności i Zachowania Dziedzictwa Lokalnego „PRO MEMORY” w Uszwi zorganizowała międzypokoleniowy warsztat … Tym razem było to wicie wianków świętojańskich, którego celem jest ocalenie od zapomnienia wielowiekowej tradycji związanej z obchodami nocy świętojańskiej oraz towarzyszącym im zwyczajom i legendom.

- Zwyczaj ten był dawniej obchodzony, jako noc Kupały – wyjaśnia Danuta Białka, prezes Zarządu Fundacji. Młode niewiasty plotły wianki z kwiatów i magicznych ziół, wpinały w nie płonące łuczywo, a następnie w zbiorowej ceremonii ze śpiewem i tańcem powierzały wianki wodom rzek i strumieni z nadzieją, że wyłowi je ukochany – dodaje.

Dawniej za wiankami puszczali się w pogoń kawalerowie na łódkach bądź tratewkach. Wyławiali je zręcznie z toni wiosłami i żerdziami. Ta z dziewcząt, której wianek popłynął w dal ze światłem, wiedziała, że nie wyjdzie tego roku za mąż. Jeśli jednak płomień zgasł, to była pewna, że straci swojego lubego. Dzisiaj raczej żaden z chłopców nie ugania się za wiankami płynącymi z nurtem wody. Nie mniej jednak zanikająca staropolska tradycja wicia wianków jest okazją do wspólnego spotkania, przełamywania wszelkich barier, integracji lokalnego społeczeństwa oraz świetnej zabawy. Warto nadmienić, że w dawnych czasach niektóre dziewczyny puszczały wianki wraz z wierszami, które były ukryte wśród kwiatów. 

Uczestnikami tegorocznego kwiatowego warsztatu zorganizowanego przez Fundacje, byli przede wszystkim członkowie zespołu ludowego USZWIANIE, którzy aktywnie włączyli się do pracy, której efektem były kwieciste rękodzieła. Seniorki uszewskiego zespołu posiadają nie tylko bogatą wiedze etnograficzną, ale przede wszystkim ogromne zdolności zmysłowe i manualne umiejętności florystyczne niezbędne w sztuce wyplatania wianków. Wśród uczestników był również ks. prałat Jan Kudłacz, proboszcz parafii św. Floriana w Uszwi oraz Sławomir Paterek, wójt gminy Gnojnik, którzy aktywnie wspierają wszelkie działania o charakterze kulturowym i etnograficznym. Nie mogło również zabraknąć najmłodszych uczestników dla których noc świętojańska na długo pozostanie w dziecięcej pamięci.

- Kwiaty układa się w kępki, okręca nitką lub sznurkiem i mocuje się je w ten sposób, aby układały się w okrąg. Układamy kwiatki tak, aby znajdowały się po zewnętrznej stronie tworzącego się okręgu. Gdy mamy już wystarczającą długość naszego wianka, czyli że oplecie naszą głowę, związujemy ze sobą dwa końce – wyjaśnia Zofia Babraj, członek zespołu Uszwianie.

- Wianki wije się z różnych kwiatów, najczęściej z róż, bławatków, łopianu, piołuna i innych. Na środku umieszcza się świeczki lub kaganki. Po wypuszczeniu wianków na wodę płomień zapalonych świeczek rozświetla wody rzek, jezior i stawów. W dawnych czasach poszczególnym ziołom i kwiatom z jakich wiło się wianki, nadawano magiczne znaczenie, np. piołun odpędzał złe moce, łopian chronił przed klątwą, ruta przyciągała kawalerów, żółty jaskier oznaczał miłość – wyjaśnia Wanda Cichostępska, członek zespołu Uszwianie.

Warto dodać, ze zgodnie ze staropolską tradycją, wianek jest znakiem dziewictwa. A zatem tylko panny powinny nosić go na głowie. Mężatkom pozostaje jedynie wić wianki, ale „tylko” dla ozdoby wnętrza domu lub ogrodu. Można je również wrzucać do oczka wodnego lub stawiku. 

Na zakończeniu wiankowego wyplatania, przy blasku świec i pochodni odbyło się „rytualne” puszczanie wianków ma wodzie, a potem …staropolska uczta połączona z degustacją potraw. Wszystkiemu towarzyszyła muzyka i śpiew w wykonaniu miejscowych grajków. Warto dodać, że każdy w uczestników warsztatu odszedł do domu „z wiankiem na głowie”, który już w najbliższy czwartek będzie mógł zabrać do kościoła, aby z racji zakończenia Oktawy Bożego Ciała dokonać jego poświecenia. Pozostałe efekty prac kwiecistego rękodzieła będą stanowiły element wystroju izby pamięci, którą prowadzi Fundacji w celach edukacyjnych dla młodych pokoleń dzieci i młodzieży.

Ostatnio zmieniany piątek, 28 czerwiec 2019 08:10

Szukaj w serwisie

Search - K2 Improved Search Plugin by Offlajn
Przeszukuj - Kategorie
Przeszukuj - Kontakty
Przeszukuj - Artykuły
Przeszukuj - Doniesienia
Przeszukuj - Tagi

Nowości w serwisie

KALENDARZ LITURGICZNY


17 sierpnia
św. Jacka, prezb.
Liturgia Godzin:
LG ze wsp. (Psałterz: III Tydzień) I Nieszp. z niedz., Kompl. po I Nieszp. niedz
Msza św.:

rano wł. o św., pf. o past. (nr 73)
M. wieczorem z niedzieli
Joz 24, 14-29; Ps 16(15), 1-2a i 5. 7-8. 11; Mt 19, 13-15 [lub ze wsp.: Iz 61, 1-3a (lub 2 P 1, 2-11); Ps 40(39), 2 i 5. 7-8a. 8b-10; Mk 1, 14-20]

Adoracja:
Wilkowisko i Żbikowice
Zmarli kapłani:

2003 Ks. Antoni Kmiecik, b. dyr. Papieskich Dzieł Misyjnych i prof. WSD w Tarnowie
2006 Ks. Aleksander Mroczek, prob. w Łukowicy


Administrator danych osobowych

Administrator danych osobowych informuje, że wszystkie dane osobowe na stronie internetowej diecezji tarnowskiej umieszczone zostały za zgodą osób, których dane dotyczą lub umieszczone są na podstawie prawa.

Adres

KURIA DIECEZJALNA

33-100 Tarnów, ul. Legionów 30
tel. centrala 14-63-17-300, fax 14-63-17-309
e-mail:kuria(at)diecezja.tarnow.pl

Znajdź nas na:

facebook a youtube a
twitter a flickr a

Please publish modules in offcanvas position.

INFORMACJA DOTYCZĄCA PLIKÓW COOKIES
Informujemy, iż w celu optymalizacji treści dostępnych w naszym serwisie, dostosowania ich do Państwa indywidualnych potrzeb korzystamy z informacji zapisanych za pomocą plików cookies na urządzeniach końcowych użytkowników. Pliki cookies użytkownik może kontrolować za pomocą ustawień swojej przeglądarki internetowej. Dalsze korzystanie z naszego serwisu internetowego, bez zmiany ustawień przeglądarki internetowej oznacza, iż użytkownik akceptuje stosowanie plików cookies. Czytaj więcej Polityka prywatności Informację cookies strony internetowej zapewnia diecezja.tarnow.pl